Wydawca treści Wydawca treści

Projekt: Ochrona przyrody oraz ukierunkowanie ruchu turystycznego na obszarach cennych przyrodniczo na terenie Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Toruniu

Regionalny Program Operacyjny Województwa Kujawsko-Pomorskiego na lata 2014-2020

Oś Priorytetowa 4 Region przyjazny środowisku

Działanie 4.5 Ochrona przyrody

Całkowita wartość projektu 4 370 035,21 PLN

Całkowita wartość wydatków kwalifikowanych 3 997  889,21  PLN

Dofinansowanie 2 334 608,17 PLN co stanowi 58,40% kwoty całkowitych wydatków kwalifikowanych Projektu.

Wnioskodawcą projektu jest Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych (RDLP) w Toruniu, która pełni funkcję Beneficjenta.  Projekt  realizowany jest na terenie 14 nadleśnictw podległych RDLP w Toruniu, tj.: Brodnica, Bydgoszcz, Dąbrowa, Dobrzejewice, Gniewkowo, Jamy, Lutówko, Miradz, Osie, Skrwilno, Solec Kujawski, Toruń, Zamrzenica, Żołędowo. Lokalizacja poszczególnych nadleśnictw przedstawiona została na mapie nr 1.

Mapa nadleśnictw podległych Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Toruniu

 

Celem głównym projektu, jest poprawa ochrony obszarów cennych przyrodniczo na terenie RDLP w Toruniu, przy jednoczesnym wzmocnieniu potencjału regionalnego i lokalnego wykorzystującego zasoby przyrodnicze. Realizacja tego celu nastąpi poprzez działania ochronno- pielęgnacyjne, których efektem będzie lepszy stan środowiskowy obszarów objętych formami ochrony przyrody, co bezpośrednio wpisuje się w cel szczegółowy działania 4.5, jak też zwiększenie dostępności oraz atrakcyjności obiektów edukacji ekologicznej. Przedstawione cele, są kompleksową próbą działań, które doprowadzą do likwidacji zauważalnych obecnie problemów środowiskowych poprzez realizację zidentyfikowanych celów szczegółowych.

Wykaz form ochrony przyrody, na terenie których prowadzone będą działania związane z projektem

NADLEŚNICTWO

FORMA OCHRONY PRZYRODY

REZERWAT

PARK KRAJOBRAZOWY

INNE

NATURA 2000

Brodnica

Bachotek, Czarny Bryńsk, Bagno Mostki

Brodnicki PK, Górznieńsko-Lidzbarski PK

OChK Doliny Drwęcy

Ostoja Brodnicka, Ostoja Lidzbarska

Bydgoszcz

Dziki Ostrów

 

OChK Łąki Nadnoteckie, OChK Wydm Kotliny Toruńsko-Bydgoskiej

 

Dąbrowa

Grabowiec, Jezioro Fletnowskie, Ostnicowe parowy Gruczna

 

 

 

Dobrzejewice

Bór Wąkole im. prof. Klemensa Kępczyńskiego

 

 

 

Gniewkowo

Rejna, Uroczysko Koneck, Balczewo

 

 

 

Jamy

Dolina Osy

 

OChK Doliny Osy i Gardęgi, OChK Obszar Strefy Krawędziowej Doliny Wisły

Dolina Osy

Lutówko

Dęby Krajeńskie

Krajeński PK

 

Dolina Łobżonki

Miradz

Nadgoplański Park Tysiąclecia

 

 

Jezioro Gopło

Osie

Jezioro Łyse, Miedzno, Brzęki im. Zygmunta Czubińskiego

Wdecki PK

Wschodni OchK

Bory Tucholskie, Sandr Wdy

Skrwilno

Mszar Płociczno

 

OChK Źródła Skrwy

Mszar Płociczno

Solec Kujawski

 

 

 

 

Toruń

OChK Wydm Kotliny Toruńsko-Bydgoskiej

Chełmiński PK, Nadwiślański PK

 

Torfowisko Linie, Zbocza Płutowskie, Dolina Dolnej Wisły, Solecka Dolina Wisły

Zamrzenica

 

 

 

Bory Tucholskie

Żołędowo

 

 

 

Dolina Noteci

 

Zakres projektu:
1)    Działania ochronne:
•    działania pielęgnacyjno-ochronne siedlisk lub gatunków,
•    renaturalizacja zasobów przyrodniczych,
•    zwalczanie gatunków inwazyjnych.
2)    Działania inwestycyjne:
•    przebudowa dojazdu turystycznego – Nadleśnictwo Brodnica
•    stworzenie zimowisk dla nietoperzy i nadzór  specjalistyczny – Nadleśnictwo Solec Kujawski
•    adaptacja i wyposażenie obiektów przyrodniczo-leśnych – Nadleśnictwo Bydgoszcz,
•    zakup i montaż urządzeń do pomiaru poziomu wody - Nadleśnictwo Osie
•    konserwacja urządzeń małej retencji – Nadleśnictwo Osie
•    przebudowa kładki widokowej – Nadleśnictwo Zamrzenica
•    rozbudowa infrastruktury turystycznej (sanitariaty) przy Rezerwacie Cisy Staropolskie - Nadleśnictwo Zamrzenica
3)    Zakup doposażenia:
•    doposażenie obiektów edukacyjnych – Nadleśnictwo Zamrzenica
4)    Pozostałe działania związane z ochroną przyrody:
•    inwentaryzacja przyrodnicza użytków ekologicznych – Nadleśnictwo Bydgoszcz
•    utworzenie arboretum i mikro szkółki – Nadleśnictwo Bydgoszcz
•    wykonanie folderów informacyjne dot. terenów leśnych-– Nadleśnictwo Bydgoszcz
•    działania mające na celu ukierunkowanie ruchu turystycznego, Gniewkowo, Jamy, Żołędowo.
•    wykonanie badań hydrologiczno-geologicznych i  geodezyjnych, ekspertyzy- RDLP w Toruniu
•    modernizacje stron internetowych – Nadleśnictwo Zamrzenica
5)    Działania informacyjno-promocyjne – RDLP Toruń.

 

Wskaźniki realizacji celów projektu:

Wskaźniki produktu:
1.    Powierzchnia siedlisk wspieranych w celu uzyskania lepszego statusu ochrony [ha] – 954,44
2.    Liczba wspartych form ochrony przyrody [szt.] – 57
3.    Długość utworzona szlaków turystycznych [km]- 6
4.    Liczba ośrodków prowadzących działalność w zakresie edukacji ekologicznej objętych wsparciem[szt.] – 3
5.    Powierzchnia wybudowanej/rozbudowanej/zmodernizowanej/doposażonej infrastruktury na cele działalności z zakresu edukacji ekologicznej [m2 ] -300,12
6.    Długość ścieżek edukacyjnych – [km] – 22,20
7.     Długość nowoutworzonych ścieżek edukacyjnych [km] – 2,80
8.    Liczba sporządzonych inwentaryzacji przyrodniczych [szt.] – 1

Wskaźniki rezultatu:
1.    Liczba osób korzystających  z utworzonych /odnowionych szlaków przyrodniczych i ścieżek edukacyjnych [osoby] – 13 800
2.    Liczba osób korzystających z wybudowanej/przebudowanej/doposażonej infrastruktury ośrodków prowadzących działalność z zakresu edukacji ekologicznej  [osoby] – 3800
3.    Powierzchnia terenów objętych inwentaryzacją przyrodniczą [ha] – 20
4.    Powierzchnia obszarów, na których przywrócono lub zapewniono ochronę właściwego stanu ekosystemów [ha] – 331,47


Regionalny program ochrony i restytucji cisa

Regionalny program ochrony i restytucji cisa pospolitego (Taxus baccata L.) na obszarze RDLP w Toruniu w latach 2007-2013 został współfinansowany ze środków V priorytetu Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko.


TYP PROJEKTU
Ochrona gatunków ex-situ, ochrona zasobów genowych

TŁO PROJEKTU
Na terenie nadzorowanym przez Regionalną Dyrekcję Lasów Państwowych w Toruniu  jest zlokalizowanych kilka rezerwatów przyrody, w ramach których chroniony jest cis pospolity (Taxus baccata L.). Wśród tych obiektów jako najważniejszy należy wskazać rezerwat przyrody „Cisy Staropolskie im. Leona Wyczółkowskiego w Wierzchlesie". Stanowi on najstarszą populację cisa w Polsce i jest położony na terenie leśnym. Ścisły charakter ochrony rezerwatowej wyklucza jak dotąd możliwość ochrony czynnej poszczególnych osobników cisa in situ, czyli bezpośrednio na powierzchni tego rezerwatu. Ten stan rzeczy powoduje niestety, że znaczna część osobników z najstarszej populacji cisa pospolitego w Polsce każdego roku bezpowrotnie zamiera. Z tego powodu już od kilkunastu lat na terenie RDLP w Toruniu z własnej inicjatywy leśników prowadzone są próby ochrony tej ważnej pod względem genetycznym, kulturowym i historycznym populacji przez jej ochronę ex situ, czyli poza rezerwatem. Największe osiągnięcia w tym zakresie ma dotąd Nadleśnictwo Zamrzenica, które może już dziś poszczycić się udanymi nasadzeniami cisa pospolitego o charakterze zachowawczym na powierzchniach leśnych.

 

Projekt realizowany jest w oparciu o założenia Regionalnego programu ochrony i restytucji cisa pospolitego (Taxus baccata L.) na obszarze RDLP w Toruniu w latach 2007-2013. Program ten przewiduje przede wszystkim ochronę istniejących stanowisk cisa pospolitego oraz restytucję tego gatunku na terenie 16 z 27 nadzorowanych nadleśnictw. Został on opracowany w oparciu o Zarządzenie Nr 29/2006 Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia 30.06.2006 roku w sprawie wprowadzenia w jednostkach organizacyjnych Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe „Programu ochrony i restytucji cisa pospolitego (Taxus baccata L.) w Polsce".  

CELE PROJEKTU

  • Przywracanie właściwego stanu siedlisk przyrodniczych (ekosystemów) i ostoi gatunków na obszarach chronionych wraz z zachowaniem zagrożonych wyginięciem gatunków oraz różnorodności genetycznej roślin zwierząt i grzybów,
  • Zwiększanie populacji gatunku cisa pospolitego na terenie RDLP w Toruniu,
  • Zachowanie puli genowej miejscowych pochodzeń cisa.

OPIS PROJEKTU

  • Zbiór leśnego materiału rozmnożeniowego w postaci nasion, zrzezów do ukorzeniania oraz jednorocznych siewek z dna lasu na obszarach rezerwatów przyrody „Cisy Staropolskie im. Leona Wyczółkowskiego w Wierzchlesie" w Nadleśnictwie Zamrzenica oraz „Cisy nad Czerską Strugą" w Nadleśnictwie Woziwoda.
  • Produkcję sadzonek cisa pospolitego w szkółkach leśnych Nadleśnictw Zamrzenica i Żołędowo przy wykorzystaniu zebranego leśnego materiału rozmnożeniowego.
  • Zakładanie grodzonych siatką leśną upraw zachowawczych cisa pospolitego w wyznaczonych lokalizacjach na terenie 16 nadleśnictw.
  • Założenie uprawy zachowawczej stanowiącej archiwum genotypów drzew wchodzących w skład rezerwatu cisów w Wierzchlesie.
  • Założenie plantacji nasiennej cisa pospolitego na terenie Nadleśnictwa Żołędowo jako obiektu stanowiącego bazę nasienną tego gatunku w przyszłym okresie.

Czas realizacji projektu - 2010-2013
Wartość projektu - 1 947 524,26 PLN
Dofinansowanie UE – 1 373 204,08 PLN
Współfinansowania NFOSiGW – 199 822,50 PLN

 

Małgorzata Osłowska
Maciej Kuss