Narada wstępna – początek prac i ustalenie założeń

Pierwszym ważnym etapem jest narada wstępna. To właśnie ona otwiera proces przygotowywania nowego planu urządzenia lasu. Na tym etapie prowadzi się prace przygotowawcze i ustalenia służące opracowaniu założeń do planu urządzenia lasu. Naradę wstępną zwołuje dyrektor RDLP w I–II kwartale ósmego roku obowiązywania dotychczasowego planu, a przewodniczy jej dyrektor RDLP. 

To etap przede wszystkim organizacyjny i ekspercki. Uczestniczą w nim nadleśniczy, pracownicy merytoryczni nadleśnictwa, przedstawiciele RDLP zajmujący się m.in. urządzaniem lasu, ochroną przyrody, ochroną lasu, hodowlą, użytkowaniem lasu, stanem posiadania, turystyką i udostępnianiem lasu, a także kierownik właściwego zespołu ochrony lasu. Z posiedzenia sporządzany jest protokół, który stanowi podstawę do przygotowania specyfikacji warunków zamówienia dla wykonawcy projektu PUL. Co ważne, ten protokół ma charakter wewnętrzny i nie podlega konsultacjom społecznym. Po naradzie wstępnej przygotowuje się dokumentację przetargową i wybiera wykonawcę prac urządzeniowych. 

Narada wstępna nie jest jeszcze debatą nad gotowym planem, lecz etapem, na którym porządkuje się sposób jego przygotowania, zakres prac i podstawowe założenia organizacyjne. To moment „ustawienia procesu”, zanim rozpoczną się właściwe działania terenowe i konsultacyjne.

Narada urządzeniowa – wejście w etap publiczny i dialog z interesariuszami

Drugim ważnym krokiem jest narada urządzeniowa. To właśnie ten etap odbył się w dniu 23 marca br. w przypadku prac nad projektem Planu Urządzenia Lasu dla Nadleśnictwa Tuchola na lata 2028–2037. Narada urządzeniowa odbywa się w I kwartale dziewiątego roku obowiązywania dotychczasowego planu. Co najmniej 30 dni przed jej terminem dyrektor RDLP podaje w BIP RDLP a nadleśniczy na stronie internetowej nadleśnictwa informację o przystąpieniu do sporządzenia projektu planu wraz z prognozą oddziaływania na środowisko i obszary Natura 2000, terminie narady urządzeniowej i możliwości udziału w niej społeczeństwa. 
Z posiedzenia narady urządzeniowej sporządzany jest protokół, który po zatwierdzeniu przez dyrektora RDLP podawany jest do publicznej wiadomości w BIP RDLP wraz z informacją o sposobie i terminie składania uwag i wniosków do założeń.

To etap szczególnie ważny, bo właśnie tutaj proces wchodzi wyraźnie w obszar dialogu społecznego. W naradzie uczestniczą nie tylko przedstawiciele Lasów Państwowych i wykonawca projektu planu, ale także przedstawiany jest Zespół Lokalnej Współpracy, m.in. przedstawiciele samorządów, instytucji, organizacji społecznych, środowisk lokalnych czy innych zainteresowanych podmiotów. Ich rola polega na uzupełnianiu obowiązkowych konsultacji społecznych o rzeczywisty dialog ze społeczeństwem. 

Po naradzie urządzeniowej rozpoczynają się lub są kontynuowane zasadnicze prace terenowe i kameralne. Obejmują one inwentaryzację lasu, sporządzenie opisu taksacyjnego, ocenę zasobów drzewnych, przygotowanie map, zestawień zbiorczych i opisu ogólnego nadleśnictwa. Są to działania szczegółowe i eksperckie, oparte na rozpoznaniu siedlisk, drzewostanów, runa, podszytu, podrostu, gleb oraz innych elementów środowiska leśnego.

Narada urządzeniowa nie oznacza zakończenia prac, lecz raczej ważny moment pośredni: przedstawienie założeń, uruchomienie szerszego dialogu, zebranie opinii i wskazań oraz nadanie kierunku dalszym pracom nad projektem dokumentu. 

Narada projektu planu – ocena gotowego projektu przed jego udostępnieniem

Trzecim kluczowym etapem jest narada projektu planu, określana skrótem NPP. Naradę tę zwołuje i prowadzi dyrektor RDLP nie później niż do 15 października dziesiątego roku obowiązywania dotychczasowego planu. O jej zwołaniu dyrektor RDLP informuje co najmniej 30 dni wcześniej, zamieszczając stosowną informację w BIP RDLP, a nadleśniczy na stronie internetowej nadleśnictwa. Uczestniczą w niej przedstawiciele nadleśnictwa, RDLP, zespołu ochrony lasu, przedstawiciel DGLP, wykonawca projektu planu oraz powołany wcześniej Zespół Lokalnej Współpracy. 

Na tym etapie mówimy już nie o ogólnych założeniach, lecz o projekcie planu, który powstał po wykonaniu inwentaryzacji, analiz i opracowań. Bezpośrednio po podpisaniu przez dyrektora RDLP protokołu z narady projektu planu, podawana jest do publicznej wiadomości informacja o terminie i miejscu udostępnienia projektu PUL oraz o terminie składania uwag i wniosków. To bardzo ważne, bo właśnie wtedy społeczeństwo dostaje możliwość zapoznania się z już opracowanym projektem dokumentu. 

Mówiąc najprościej: narada projektu planu to etap weryfikacji i domknięcia projektu przed jego oficjalnym wyłożeniem oraz przed skierowaniem do zatwierdzenia. To moment, w którym porządkuje się końcowe ustalenia i przygotowuje dokument do dalszej formalnej procedury.

Co dzieje się dalej?

Po tych etapach projekt planu urządzenia lasu jest udostępniany publicznie, można wnosić uwagi i wnioski, a następnie — po przejściu całej procedury — dokument trafia do zatwierdzenia przez Ministra Klimatu i Środowiska. Do wniosku o zatwierdzenie dołączane jest pisemne podsumowanie  wraz z uzasadnieniem, o którym mowa w art.55 ust. 3 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, zawierające opis zgłoszonych w czasie sporządzania projektu PUL wszystkich uwag i wniosków oraz sposób ich uwzględnienia.

Tworzenie planu urządzenia lasu to wieloetapowy proces, w którym najpierw ustala się założenia, potem prowadzi dialog i prace inwentaryzacyjne, a na końcu omawia gotowy projekt przed jego upublicznieniem i zatwierdzeniem. Narada urządzeniowa dla Nadleśnictwa Tuchola była więc jednym z ważnych ogniw tego procesu — nie początkiem i nie końcem, ale etapem, na którym spotykają się wiedza ekspercka, doświadczenie leśników i głosy interesariuszy.